Evrimsel süreçte saç ve dişin önemi
Antropologların DNA üzerinden hareketle şekillendirdikleri Sakkak kavminin bir üyesi geçmişten günümüze evrim sürecini anlatır nitelikte. Biyolojik değişkenliğin, radyasyonların genler üzerindeki etkileri bu süreçle somut olarak ortaya çıkıyor. Antropologlar kazılardan elde ettikleri dişlerden; beslenmeye, sosyal ilişkilere varana değin detaylara ulaşabiliyor. Ayrıca saç ve benzeri detaylarda bu sürece eklenince ortaya şeklen detayları da barındıran görsellik ortaya çıkıyor.
Son olarak Kopenhag Üniversitesi’nden bilim insanları bir tutam donmuş saçtaki genlerin analizinden elde edilen bilgilerle 4 bin yıl önce yaşamış bir insanın portresi çizdi.
Milattan önce 2500 ile 800 yılları arasında Grönland’ın güneyinde yaşadığı tahmin edilen Sakkak kavminin bir üyesi DNA bilgilerinden yola çıkılarak resmedildi.
Kopenhag Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, önce bir tutam donmuş saçtan yola çıkarak 4 bin yıl önce yaşamış, bir Sakkak yerlisinin DNA bilgilerinin büyük bir kısmını tespit etti.
Ardından, bu bilgiler ışığında ‘eski insanın’ dış görünüşü hakkında bilgiler netleşmiş oldu ve ortaya 4 bin yıl önce yaşamış bir insanın ‘portresi’ çıktı. Çizimden, araştırmacıların ‘Inuk’ adını verdiği kişinin ‘kellik riskiyle’ karşı karşıya olduğu anlaşılıyor.
Inuk, Grönland dilinde ‘insan’ anlamına geliyor. Böylece ilk defa 4 bin yıl kadar eski bir tarihte yaşamış bir 'modern insan'ın genomu çıkarılmış oldu.
Araştırmayı yürüten Kopenhag Üniversitesi uzmanları, gelişmeyi eski insanların biyolojik özelliklerini öğrenme yolunda bir tür ‘zaman makinesi’ olarak tanımlıyor. Uzmanlar tarafından DNA bilgileri üzerinde yapılan analizlere göre Inuk'un göz rengi kahverengi, saçları uzun ve koyu renkli, kan grubu A pozitif ve ten rengi koyuydu.
Sonuçları Nature dergisinde yayımlanan araştırmada, adamın DNA’sı Kuzey Kutbu’nda günümüzde yaşayan insanlarının DNA bilgileriyle de kıyaslandı. Sonuçlar, adamın Sakkak halkına mensup atalarının Sibirya’dan 5 bin 500 yıl önce göçtüğünü gösteriyor.
Analizlere göre “nesli tükenmiş” olan Sakkak halkının, günümüzün Eskimo halklarıyla ilgisi yok. Inuk'un temsil ettiği topluluk günümüz Eskimolar’ından farklı bir genetiğin mirasını taşıyor. DNA analizlerinin yapılabilmesini sağlayan saç tutamı, 1986’da Grönland’ın batı sahilinde donmuş bir alt toprak tabakadan çıkarılmıştı.
Araştırmalara göre, binlerce yıl ‘derin dondurucu’ bölgede kalmak, kalıntıların genetik materyalinin korunmasını sağlamıştı. Araştırmacılar, dünyanın başka yerlerinden içindeki genetik materyali saklayan başka saç örnekleri bulunabileceğini düşünüyor.